जुम्लाको स्याउ बोटमै कुहिँदै, ढुवानी खर्चले बजार टाढा
उत्पादन बढेको छ तर सडक र शीत भण्डारको अभावमा किसानले लागतसमेत उठाउन सकेका छैनन्। काठमाडौं पुग्दा मूल्य तेब्बर हुन्छ।
रश्मि गुरुङसंवाददाता — समाज
जुम्ला — यसपालि जुम्लामा स्याउको उत्पादन राम्रो भएको छ। तर बजार पुर्याउने बाटो नभएपछि ठूलो हिस्सा बगैंचामै कुहिने जोखिम छ।
किसानका अनुसार जुम्लामा प्रतिकिलो जति मूल्य पाइन्छ, काठमाडौंको खुद्रा बजारमा त्यही स्याउ त्यसको तीन गुणासम्म बिक्छ। बीचको अन्तर ढुवानी, बिचौलिया र क्षतिले खान्छ।
समस्या सडक मात्रै होइन
कर्णाली राजमार्गको अवस्था वर्षामा झनै बिग्रन्छ। तर किसानहरूको भनाइमा सडकजत्तिकै ठूलो समस्या भण्डारणको हो — टिपेपछि उपयुक्त तापक्रममा राख्न नसक्दा स्याउ छिट्टै बिग्रन्छ।
- शीत भण्डार — जिल्लामा क्षमता अत्यन्तै कम
- ग्रेडिङ र प्याकेजिङ — अधिकांश किसानको पहुँचबाहिर
- हवाई ढुवानी अनुदान — घोषणा हुन्छ, निरन्तरता पाउँदैन
दोहोरिने चक्र
स्याउ खेती विस्तार गर्न प्रदेश र स्थानीय तहले बिरुवा वितरण गर्दै आएका छन्। तर उत्पादनपछिको शृंखला — भण्डारण, ढुवानी, बजार — मा लगानी नपुग्दा उत्पादन बढ्दा किसानको आम्दानी घट्ने विरोधाभास देखिएको छ।
बिरुवा बाँड्नु सजिलो छ, फोटो पनि राम्रो आउँछ। तर फल लागेपछि किन्ने कोही छैन भने त्यो बिरुवाले किसानलाई ऋणमा मात्रै पुर्याउँछ।
जुम्लाका एक स्याउ किसान
कर्णाली प्रदेशको कृषि मन्त्रालयले यस वर्ष संकलन केन्द्र र ढुवानी अनुदानका लागि बजेट छुट्याएको जनाएको छ। किसानहरू भने रकम समयमै निकासा नहुने अनुभव दोहोरिने डरमा छन्।
रश्मि गुरुङ
शिक्षा, बसाइँसराइ र न्यायका विषयमा रिपोर्टिङ गर्ने गुरुङ नीति र त्यसले छोएका मानिसबीचको दूरी नाप्ने कथाहरू लेख्छिन्। विपद्पछिको विस्थापनबारे उनको शृंखला जनपथमा प्रकाशित छ।
यस समाचारमा अहिलेसम्म कुनै टिप्पणी छैन।
टिप्पणी (०)